Hoy, 29 de mayo, se celebra Lamiako Maskarada, con la que se inician las fiestas del barrio. En ese ambiente festivo, te agradeceríamos que nos dediques un minuto y te acerques a la plaza de Lamiako, enfrente del Metro, y firmes la Iniciativa Popular para que las Asto Probak desaparezcan de las fiestas del barrio de San Bartolomé, el único que mantiene este tipo de actividades.
De esta forma, volvemos a las calles para recoger las 442 firmas de personas empadronadas en Leioa que nos faltan para que la Iniciativa Popular pueda llegar al Pleno del ayuntamiento.
Si no has firmado todavía, te pedimos tu apoyo para conseguir el número de firmas que nos faltan.
Si ya has firmado, podrás comprobar si la tuya es una de las 683 firmas rechazadas por el Ayuntamiento por corresponder a personas no empadronadas en Leioa y poder reclamar, si hay un error.
Si ya has firmado, no firmes otra vez, porque la firma será anulada, pero puedes animar a otras personas a que se acerquen a la mesa y firmen.
La iniciativa popular pretende poner fin a la celebración y a la subvención pública de las Asto Probak, unas pruebas donde cada burrito es obligado a arrastrar una piedra de 700 kilos durante el máximo número de vueltas posible, pudiendo romper hasta 2 varas de madera sobre su lomo, mientras personas —incluso menores— realizan apuestas alrededor de esta práctica.
Gaur, maiatzak 29, Lamiako Maskarada ospatuko da, auzoko jaiei hasiera emanez. Jai giro horretan, eskertuko genizuke minutu bat hartu eta Lamiakoko plazara, Metroaren parera, gerturatzea, eta Herri Ekimena sinatzea, Asto Probak San Bartolome auzoko jaietatik desager daitezen, horrelako jarduerak mantentzen dituen bakarra baita.
Horrela, Leioan erroldatutako 442 pertsonen sinadurak biltzeko kaleetara itzultzen gara, Herri Ekimena Udalbatzara iritsi ahal izateko falta zaizkigunak.
Oraindik sinatu ez baduzu, zure babesa eskatzen dizugu falta zaigun sinadura-kopurua lortzeko.
Dagoeneko sinatu baduzu, Leioan erroldatuta ez egoteagatik Udalak errefusatutako 683 sinaduretako bat zeurea ote den egiaztatu ahal izango duzu, eta erreklamazioa egin ahal izango duzu, akatsik badago.
Sinatu baduzu, ez sinatu berriro, sinadura baliogabetu egingo baita, baina beste pertsona batzuk animatu mahaira hurbildu eta sina dezaten.
Herri-ekimenak Asto Probak egiteari eta diru-laguntza publikoari amaiera eman nahi die. Proba horietan, astotxo bakoitza 700 kiloko harri bat herrestan eramatera behartzen dute ahalik eta buelta gehien emateko, eta bizkar gainean 2 egurrezko makila ere hautsi ditzakete. Bitartean, pertsonek —baita adingabeek ere— apustuak egiten dituzte praktika horren inguruan.
Leioan erroldatutako pertsonek sinadura elektronikoa ere erabil dezakete San Bartolome jaietan animaliak errespetatuak izan daitezen Herri Ekimena babesteko.
Azken egunotan, Leioako Udalean aurkeztuko dugun Herri Ekimenari babesa internet bidez ematea posible ote den jakiteko kontsulta ugari jasotzen ari gara.
2015ean 10.000 sinadura aurkeztu genituen, eta 2019an beste 45.000 Change.org webgunearen bidez, baina Leioako Udalak ez zien kasurik egin, Leioan erroldatuta ez zeuden pertsonek sinatzen zutelako.
Horregatik Herri Ekimenak Leioan erroldatutako 18 urtetik gorako pertsonen babesa baino ezin du jaso.
Hala ere, posible da pertsona horiek gaur egungo bide elektronikoak erabiltzea animalien tratu txarrik gabeko jaiei babesa adierazteko.
Prozedura erraza da erabiltzeko ohitura duenarentzat. Sinatu PDF bat zure ohiko bitarteko elektronikoekin, gorde eta bidali.
Sinadurak biltzeko orria PDF formatuan jaitsi dezakezu hemen klikatuz
Nor zaren egiaztatzeko horrelako bideetako bat erabili:
Neurriz kanpoko traba ekonomiko eta burokratikoak salatzen dituen berraztertze errekurtsoa aurkeztu dute.
Konparazio-azterketa batek erakusten du Leioa dela euskal udalerri handi bakarra sinadurak balioztatzea eskatzen duena, alternatiba publikorik edo doakorik eskaini gabe.
Batzorde sustatzaileak animalien aurkako tratu txarren aurkako San Bartolome jaiak blindatzeko beharrezkoak diren arau aldaketak zehazten ditu.
San Bartolome jaietan animaliekin egiten diren harria arrastatze probak (Asto Probak) kentzeko Herri Ekimenaren sustatzaileek berraztertze-errekurtsoa jarri dute Leioako Udalaren aurrean. Alkatearen azken ebazpenak eta Udal Idazkaritzaren txostena inpugnatu dituzte, kanpainako zazpi hilabeteetan bildutako 3.115 auzo-sinaduren izapidetzea geldiarazi nahi baitute.
Herri-ekimenak Asto Probak egiteari eta haien diru-laguntza publikoari amaiera eman nahi zien. Proba horietan, astotxo bakoitza 700 kiloko harri bat arrastatzera behartzen dute ahalik eta itzuli gehien egin arte, eta bizkar gainean 2 egurrezko makila ere hautsi ditzakete. Bitartean, pertsonek —baita adingabeek ere— apustuak egiten dituzte praktika horren inguruan.
Euskadin ezohikoa den hesi burokratikoa
Gatazka nagusia Udalak entregatutako sinadura guztiak «behar bezala balioztatuta» egon daitezen eskatzean datza, bide bakartzat notarioaren aurrean banaka agertzea iradokiz. Sustatzaileen arabera, neurri hori «hesi oztopatzailea» da, eta ekonomikoki onartezina edozein kolektibo herritarrentzat, 15.000 €-tik gorakoa izango bailitzateke.
Oztopo horri aurre egiteko, batzordeak erabaki zuen eskritura publikoan fede-emaile berezi bat izendatzea, Herri Ekimen Legegileen Euskal Legean oinarrituta. Hala ere, Udalak erabat baztertu du figura hori.
Errekurtsoari erantsitako txosten batek erakusten du Leioako eskakizunak anomalia isolatua direla Euskal Autonomia Erkidegoan:
20.000 biztanletik gorako 21 udalerrietatik 20k ez dute eskatzen sinadura bakoitza notario baten aurrean eguaztatuta egotea herri-ekimenak aurkezteko. 18 horietatik (Bilbo, Donostia, Barakaldo edo Getxo, kasu) sinadurak egiatatuak izatea ere ez dute eskatzen.
Bi udalerrik sinadurak balioztatzea eskatzen dute, baina alternatiba publiko eta doakoak eskaintzen dituzte: Galdakaok Udalaren beraren aurrean fede-emaileak izendatzeko aukera ematen du, eta Gasteizek, berriz, sinaduren % 90 Herritarren Arretarako Bulegoetan doan balioztatzeko aukera ematen du. Leioa da alternatibarik eskaintzen ez duen herri bakarra.
Era berean, Bizkaiko Batzar Nagusietan ekimen bat aurkezteko behar diren 5.800 sinaduren (milioi bat biztanle baino gehiago eta 16 urtetik gorakoei sinatzeko aukera ematen die) eta Leioan behar diren 18 urtetik gorakoen 2.749 sinaduren (32.000 biztanle baino gehixeago) arteko desproportzio nabaria ere aipatu dute.
Akats larriak errolda berrikustean
Helegiteak zehazten duenez, Udalak zorroztasun falta kezkagarriarekin jokatu du, 683 sinadura baztertu baititu, sinatzaileak «gaur egun erroldatuta ez daudela» argudiatuta. Sustatzaileek salatu dute Udala «gaur egungo» argazkia erkatzera mugatu dela, bilketa aldiko errolda historikoa berrikusi beharrean (2025eko iraila – 2026ko martxoa).
Gainera, udal zerrendaren berrikuspenak bere fidagarritasuna baliogabetzen duten transkripzio-akats zakarrak azaleratu ditu: erroldatze frogagarri eta historikoa duten bizilagunak baztertu dira, eta akats informatikoak daude, non izen-abizenak bat eginda agertzen diren (adib. «MILATORAÑO» edo «PAULBABOTA») edo zuzenean «IRAKURTEZIN» gisa kalifikatuak.
Irtenbide juridikoa eta arauen zehaztapena
Herritarren eskaera zalantzakoa ez izan arren (pertsona askok anakronikotzat eta animalien ongizatearen aurkakotzat jotzen dituzten jarduerak diru publikoarekin ospatzeari eta finantzatzeari uztea) eta “udal araudian ez datorren zehaztapen bat eskatzen dietela” jakin arren, sustatzaileek errekurtsoan eskatutako arau-aldaketen idazketa zehatza eranstea erabaki dute, edozein aitzakia tekniko ezabatzeko:
Animaliak Eduki eta Babesteko Ordenantza: 2. artikuluko g) atala kentzea, ordenantzatik kanpo uzten baitzituen Herri Kiroletako probak.
Diru-laguntzei buruzko Ordenantza Orokorra: Berariaz debekatzen da abereekin harria herrestatzeko probak dituen edozein jarduera diruz laguntzea.
Gizalegeari eta Espazio Publikoaren Erabilerari buruzko Ordenantza: Establezimendu eta espazio publikoen erabilera debekatzea horrelako probak egiteko.
Babes-eskaera
Idatziak formalki eskatzen dio alkateari gaitzespen-ebazpenen deuseztasuna deklaratzeko, fede-emaile bereziaren baliozkotasuna aitortzeko edo, halakorik ezean, Udal Idazkaritzari berari agintzeko bere funtzio publikoa betetzeko, hau da, sinadurak materialki alderatzeko eta balioztatzeko. Era berean, zuzentzeko epeak berehala etetea exijitzen da, errekurtso hau ebatzi arte, Leioako herritar aktiboen erabateko babesgabetasuna saihesteko.
Ruben Belandia bozeramaileetako batek adierazi duenez «Ez dago justifikazio objektiborik Leioako bizilagun batek Bilbon, Getxon edo Donostian guztiz doakoa eta irisgarria den parte-hartze eskubide bat gauzatzeko notaritza bat ordaindu behar izateko”
Arazoaren muinari buruz esan du “Leioako pertsona askok uste dutela horrelako ikuskizunak iraganekoak direla, eta animalien sufrimendurik eta entretenimendurako eta apustuetarako animalia zaurgarririk gabeko jai eta tradizioetarantz aurrera egin nahi dutela. Udalak herritarrei entzun behar die eta justifikatu gabeko trabak jartzeari utzi”.
Arazoa sinadura batzuen falta balitz, kalera aterako ginateke haien bila, baina sinadurak Notario batek balioztatzea eskatzen digute, 3.000 pertsona Notaritza batera joatea sinatzera, eta horrek 18.000 euro inguru kostatuko litzaiguke. Hori da arazoa, eta ezin da konpondu.
683 sinadura Leioan erroldatuta ez daudenei dagozkiela esan dute, eta beste 115 errepikatuta daudela. Irailetik martxora kalean jarri ditugun mahai guztietan argi utzi dugu Leioan erroldatutako pertsonentzako sinadura bilketa zela.
Erroldatuta ez dauden pertsona batzuek sinatu izana gerta daiteke, baita norbaitek behin baino gehiagotan sinatzea ere, akats baten ondorioz, edo kausaren alde gehiago egiten zuelakoan. Baina Leioan bizi ez diren ia 700 pertsona sinatu izana gehiegizkoa iruditzen zaigu. Horri gehitzen badiogu Udal Idazkaritzaren txostenean NANarekin bat ez datozen izen-abizenak daudela irakurtzean, gure susmoa are handiagoa da. Ez dakigu okertzat jo den Maria Concepcion izeneko pertsona batek Kontxi bezala sinatzea.
Horregatik eskatu diogu Udalak sinaduren egiaztatze-zerrenda ikusi ahal izatea, zeintzuk baztertu diren eta zergatik jakiteko. Baina Udalak uko egiten dio sinadura kopurua baino informazio gehiago emateari.
Herri Ekimena onartzeko arazoa sinadura batzuk falta direla izango balitz, kalera aterako ginateke berriro ere, eta maiatzaren 19rako sinadura guztiak entregatuko genituzke.
Sinadurak balioztatzea da arazoa
Baina arazoa da Udalak sinadurak balioztatzea notario aurrean egitea eskatzen duela. Nahiz eta bere komunikazio guztietan esaten duen paperezko sinadura balioztatu egin behar dela, adibidez, Notarioaren aurrean, inoiz ez du zehaztu “adibidez” horretan zer beste modu egon daitezkeen. Hain zuzen ere “adibide” horren bila, Herri Ekimen Legegilea arautzen duen euskal Legera jo genuen, zeinak 8. artikuluan “Fedemaile Berezi” baten izendapena aurreikusten duen. Pentsionisten Mugimenduak erabili duena da bere LHE berrirako, eta erabiltzea erabaki genuen, baina Udalak ez du onartu.
Udalak ez du inoiz argitu notarioaren aurrean ez ziren beste autentifikazio moduak zeintzuk ziren. Gure bilera-eskaerei ere ez die inoiz erantzun. Alkateak berak ikusi gaitu kaletik sinadurak biltzen eta ez digu esan notariorik gabe nora gindoazen.
Ea 3.000 pertsona banan-banan Notarioaren aurrean sinatzea 18.000 euro kostatuko litzaiguke. Pertsona bakoitza Notaritzara joan beharrean bere NANaren fotokopia emango baligu, kostea pixka bat baino ez litzateke jaitsiko. Gainera, gaur egun dauden iruzur guztiak kontutan hartuta, inork ez du bere NANaren fotokopia beste inori emango, bere nortasuna ordezkatzeko erabil litekeelako.
Sinadura elektronikoa da Udalak onartzen duen beste bidea, baina oraindik ez dago hain edatuta, Herri Ekimena babestu ahal izateko beste sinadura lortzeko. Izan ere, 7 hilabete hauetan jaso ditugun sinadura elektronikoak ez dira 10 baino gehiago izan.
20.000 biztanle baino gehiago dituzten 23 euskal hirietatik, 20tan ez da sinadurak balioztatzea eskatzen Herri Ekimena aurkezteko. Galdakaok bai eskatzen du, baina Fede-emaile Bereziaren figura onartzen du. Gasteizek ere eskatzen du, baina sinaduren %1erako, gainontzeko %9a Herritarrentzako Arreta Zerbitzuaren bidez egin daitekeela.
Beraz, Leioa da Herri Ekimena aurkezteko Notarioarengana joatea eskatzen duen hiri bakarra da, eta horregatik oraingo arautegia 2013an onartu zenetik ez da inolako Herri Ekimenik aurkeztu gure herrian.
Udalak Fedemaile Bereziaren figura onartzen ez badu, ezinezkoa da Herri Ekimena zuzentzea, ez baitago inolako herritarron kolektiborik hainbeste diru ordaintzeko gaitasuna duenik.
Udaletxeak benetako hesia eraiki du bere inguruan, animaliekiko tratu txarrik gabeko jaien aldeko eskaera Udal osoko bilkurara hel ez dadin, eta udal talde politikoek eskaera horri erantzun behar ez izateko, baina ezin izango du ukatu eskaera hori gehiengoa dela Leioako herritarren artean.
Udalak Asto Probak ordezkatzeko Herri Ekimena gaitzetsi du, sinadurak notario aurrean balioztatu ez zirela argudiatuta; izan ere, elkarteak «horma gaindiezina» dela dio.
Leioako Animaliekiko Tratu Txarrik Ez Elkarteak publikoki salatu du Leioako Udalaren jarrera, joan den martxoaren 31n aurkeztutako 3.115 sinadurak formalki atzera bota ondoren. Ekimenaren helburua zen San Bartolome jaietan harria astoekin arrastatzeko proben (Asto Probak) ordez animalien sufrimendurik gabeko jarduerak egitea, baita tratu txarrak barne hartzen dituzten ekitaldietarako diru-laguntza publikoen amaiera ere.
Udal ordenantzak eskatzen duen erroldaren %10 aise gainditu arren (2.749 sinadura), Udalak prozesua baliorik gabe utzi du, errubrikak notario batek edo sinadura elektroniko batek balioztatu behar dituela argudiatuta. Kolektibotik diote «erabat ezinezkoa» dela 3.000 bizilagunek notariotza batera sinatzera joatea, parte hartzeko oinarrizko eskubide bat gauzatzeko. Gainera, izapide horren kostua onartezina da herritar talde batentzat.
«Parte-hartzaile gisa aurkeztu dira, baina horma bat eraiki dute, eta horren atzean parapetatu», adierazi dute plataformako bozeramaileek. «Ulertezina da Eusko Legebiltzarraren aurrean Herri Ekimen Legegile batek eskatzen duena baino ahalegin ekonomiko eta burokratiko handiagoa eskatzea».
Oztopo burokratikoak eta gardentasun falta
Era berean, Udalak «fede-emaile bereziaren» figura (Euskadiko beste instantzia batzuetan legez erabiltzen dena) errefusatu du eta aurkeztutako erroldaren zati baten baliozkotasuna zalantzan jarri du. Horren aurrean, kolektiboak babesgabetasuna salatu du, Udalak uko egin baitio baztertutako sinaduren banakatze zehatza egiteari, Udal Idazkaritzaren ziurtagiri generiko batera mugatuz.
EAEko beste udalerriekiko konparazioa
Plataformak 20.000 biztanletik gorako EAEko gainerako udalerriekin duen kontrastea nabarmendu du. 23 hiri horietatik, Leioak bakarrik eskatzen du sinadurak notario aurrean balioztatu daitezela. Galdakaok “fede-emaile bereziaren” figura onartzen du eta Gasteizek notarioarengana joatea eskatzen du sinaduren lehenengo %1erako, gainerako %9a Herritarren Arretarako Bulegoetan bideratu ahal izanik. Beste 20 hirietan, ez da sinaduren balioztatzea eskatzen.
Leioan ez da Herri Ekimenik aurkeztu 2013an araudia onartu zenetik. Animalistentzat, datu horrek baieztatzen du egungo sistemak ez duela ezertarako balio.
Aldaketa-eskakizunak
Egoera honen aurrean, Leioako Animaliekiko Tratu Txarrik Ez taldeak zera eskatu dio Udaletxeari:
Parte-hartze arautegia aldatzea fede-emailearen figura onartzeko.
Sinadura kopurua jaistea biztanleen %10etik %1%era.
Animaliekin egiten diren Harria arrastatzeko probak ez baimentzea eta diruz ez laguntzea, animaliek sufritzen dituztela egiaztatzen duten albaitarien txostenek babestutako eskaera.
Administrazioaren gaitzespena gorabehera, kolektiboak azpimarratu du herritarren zati esanguratsu baten jarrera argia dela eta Udalak ezin duela «animalien sufrimenduari entzungor egiten jarraitu teknizismo legalen babespean».
Herritarrei entzutea
Kolektiboak gogorarazi du erantzukizun publikoko karguak dituzten pertsonak direla gizarte-aldaketak bultzatzeko eta erakundeak herritarren sentiberatasun gero eta handiagora egokitzeko gaitasuna dutenak. “Lehenengo eginbehar demokratikoa modu baketsu eta parte-hartzailean mobilizatzen diren auzotarrak entzutea izan beharko litzateke. Eta, pertsona guztiek animaliekiko sentiberatasun bera partekatzen ez badute ere, animalien ongizatea balio etiko eta sozial erabat legitimoa da gaur egun, eta errespetuz eta blokeo burokratikorik gabe eztabaidatzea merezi du”.
Aurrerapausua eman
Plataformak ondorioztatzen du festak eta tradizioak denborarekin eboluziona dezaketela, gizarteak beste arlo askotan egin duen bezala, eta animalien sufrimendurik gabeko jai ereduetarantz aurrera egitea “ez litzateke konfrontazio gisa ulertu behar, elkarbizitzarako, enpatiarako eta aurrerapen kolektiborako aukera gisa baizik”.
Leioa contra el Maltrato Animal ha presentado hoy ante el Ayuntamiento de Leioa las 3.115 firmas que avalan la Iniciativa Popular por unas fiestas de San Bartolomé respetuosas con los animales, que solicita la sustitución de las Asto Probak por otra actividad, y que el Ayuntamiento no organice, subvencione ni conceda autorización para el uso de espacios o edificios públicos a ninguna fiesta o evento que incluya en su programa pruebas de arrastre de piedra con animales. La reivindicación de que las pruebas de arrastre con animales desaparezcan de los programas de fiestas ya fue apoyada a través de Change.org por 11.500 firmas en 2015 y por 45.000 en 2019, pero fue ignorada por el Ayuntamiento. La diferencia es que esta vez la petición deberá tratarse y votarse en el Pleno Municipal. Esta es la primera Iniciativa Popular que se presenta ante el Ayuntamiento de Leioa, a pesar de que esta fórmula está en vigor desde 2013. Para ello se requiere un número de firmas equivalente al 10 % de las personas mayores de 18 años y residentes en Leioa (unas 2.750). La recogida de firmas se inició a primeros de septiembre, mediante mesas colocadas en la calle y establecimientos colaboradores.
3.115 sinadurek babestu dute Herri Ekimena
Leioako Animaliekiko Tratu Txarrik EZ taldeak Leioako Udalaren aurrean aurkeztu ditu gaur animaliak errespetatzen dituzten San Bartolomeko jaien aldeko Herri Ekimena babesten duten 3.115 sinadurak. Ekimen honek eskatzen du Asto Probak beste jarduera batekin ordezkatzea, eta Udalak ez dezala antolatu, ez diezaiola diruz lagundu ezta espazio edo eraikin publikoak erabiltzeko baimenik eman ere bere programan animaliekin harria arrastatzeko probak sartzen dituen inolako festa edo ekitaldiri. Animaliekin egiten diren harria arrastatzeko probak jaietako programetatik desagerrarazteko aldarrikapena 11.500 sinadurek babestu zuten 2015ean eta 45.000k 2019an, Change.org webgunearen bitartez, baina Udalak ez zuen aintzat hartu. Aldea da oraingoan eskaera Udalbatzan eztabaidatu eta bozkatu beharko dela. Hau da Leioako Udalaren aurrean aurkezten den lehen Herri Ekimena, prozedura hau 2013tik indarrean egon arren. Horretarako, 18 urtetik gorako eta Leioan bizi diren pertsonen % 10en sinadurak behar dira (2.750 inguru). Irailaren hasieran hasi ginen sinadurak biltzen, kalean jarritako mahaietan eta establezimendu laguntzaileetan.
Muchas gracias a quienes habéis firmado o colaborado
Queremos mostrar nuestro agradecimiento a quienes han firmado esta Iniciativa Popular y a las personas que han colaborado en esta recogida de firmas, algunas de las cuales participan hoy en esta entrega de firmas. También queremos dar las gracias a los establecimientos que han sido referencia para que muchas personas pudieran firmar: las clínicas veterinarias Zaindu, Larrucea, Leioa, Gobela y Landeta, así como el Café Nhoa y el restaurante vegano Oé Bistró.
Mila esker sinatu edo lagundu duzuen guztioi
Eskerrak eman nahi dizkiegu Herri Ekimen hau sinatu duten herritar guztiei eta bereziki sinadura bilketa honetan parte hartu duten pertsonei, horietariko batzuk sinadurak eramateko ekitaldian egon direnak. Era berean, eskerrak eman nahi dizkiegu pertsona askok sinatu ahal izateko erreferentzia izan diren establezimenduei: Zaindu, Larrucea, Leioa, Gobela eta Landeta albaitaritza klinikak, Nhoa kafea eta Oé Bistró jatetxe beganoa.
Es una competencia municipal
La Diputación certifica que los animales participantes en las Asto Probak están registrados y en condiciones sanitarias para hacerlo y les da un primer permiso, pero la autorización definitiva la otorga el Ayuntamiento, cuando les permite utilizar el espacio público para llevar a cabo las Asto Probak. Además, el Ayuntamiento subvenciona las fiestas de San Bartolomé con 19.250 euros, de los que 13.000 € se materializan mediante un Convenio en el que la Comisión de Fiestas, asume compromisos en materia de igualdad, establecidos por el Ayuntamiento. Y otros 6.250 € se obtienen mediante una convocatoria para el uso del euskera en las actuaciones musicales de las fiestas de barrio. Si fuera su voluntad, el Ayuntamiento podría incluir entre las condiciones para esas subvenciones la no celebración de pruebas con animales.
Udalaren eskumena da
Diputazioak ziurtatzen du Asto Probetan parte hartzen duten animaliak erregistratuta eta osasun-baldintza egokian daudela, eta lehen baimena ematen die antolatzaileei, baina behin betiko baimena Udalak ematen die, Asto Probak egiteko espazio publikoa erabiltzeko baimena ematen dienean.
Gainera, Udalak ia 20.000 euroko dirulaguntza ematen du San Bartolomeko jaietarako. Horietatik 13.000 euro hitzarmen baten bidez gauzatzen dira. Hitzarmen horretan, Jai Batzordeak Udalak ezarritako berdintasunaren aldeko konpromisoak hartzen ditu bere gain. Eta beste 6.250 euro deialdi baten bidez lortzen dira, auzoko jaietako musika emanaldietan euskara erabiltzeko.
Udalak, hala nahi izanez gero, animaliekin probarik ez egitea sar lezake dirulaguntza horietarako baldintzen artean.
Informes veterinarios señalan el sufrimiento animal
El informe elaborado por veterinaria Teresa Gamonal, indica que un burro de unos 400 kilos, arrastrando una piedra de 700 kilos durante 20 minutos, sufrirá un estrés muscular y cardiovascular extremo.
Así mismo, constata que actualmente no hay ninguna prueba a nivel mundial regulada con équidos que implique un grado tan elevado de exigencia de trabajo anaeróbico en cuanto a intensidad, tiempo y repeticiones, debido a las posibles patologías asociadas.
El informe señala que el uso de la vara para pegar a los burros está totalmente prohibido en otras comunidades.
Aunque, según nos ha confirmado la Diputación, en 2025 no se han celebrado en Leioa pruebas de arrastre de piedra con bueyes, el informe de AVATMA demuestra que estos animales también sufren en esas pruebas.
Albaitarien txostenek animalen sufrimendua egiaztatu dute
Teresa Gamonal albaitariak egindako txostenak dio 400 kilo inguruko asto batek, 700 kiloko harria 20 minutuz arrastaka eramanda, giharretako eta bihotz-hodietako estres izugarria jasango duela.
Era berean, egiaztatu du gaur egun ez dagoela mundu osoan ekidoekin egiten den erregulatutako proba bakar bat ere, intentsitate, denbora eta errepikapenei dagokienez lan anaerobikoaren eskakizun-maila hain altua duenik, horri lotutako patologiak direla eta.
Txostenak dio astoak jotzeko makila erabiltzea guztiz debekatuta dagoela beste erkidego batzuetan.
Aldundiak baieztatu digunez, 2025ean Leioan idi-probak egin ez badira ere, argi dago animalia horiek asko sufritu egiten dutela proba horietan, AVATMAren txostenak egiaztatzen duenez.
El Ayuntamiento debe escuchar a la ciudadanía de Leioa
El Ayuntamiento de Leioa ha venido considerando hasta este momento que la programación festiva elaborada por la Comisión de Fiestas del Barrio de San Bartolomé representaba las necesidades y aspiraciones de la comunidad vecinal correspondiente, a pesar de que dedicara mucho más dinero a premios en metálico para los dueños de los burros que a juegos infantiles.
La escasa asistencia a las Asto Probak, asistencia que es escasísima si se tienen en cuenta únicamente a las personas residentes en el barrio, desmiente que dicha programación represente las necesidades y aspiraciones de la comunidad vecinal del barrio de San Bartolomé.
La Comisión de Fiestas, tiene desde 2007 una Junta Directiva formada por 4 personas de las que sólo 2 viven en Leioa.
Frente a esa realidad, el Ayuntamiento de Leioa tiene en estos momentos sobre su mesa una petición firmada por más de 3.100 personas residentes en el municipio de Leioa, que consideran que las Asto Probak deben de ser eliminadas del programa de las fiestas del barrio de San Bartolomé, y ser sustituidas por otra actividad que una, divierta y no genere sufrimiento animal.
Por lo tanto, el Ayuntamiento puede modificar su criterio y cuestionarse si subvencionar las Asto Probak contribuye o no a satisfacer las necesidades y aspiraciones de la población.
Udalak Leioako herritarrei entzutea eskatzen dugu
Leioako Udalak orain arte uste izan du San Bartolome Auzoko Jai Batzordeak prestatutako jai-programazioak auzo horretako komunitatearen beharrak eta nahiak ordezkatzen zituela, nahiz eta datu oso deigarria egon: askoz diru gehiago erabiltzen dutela astoen jabeentzako sarietarako haur-jolasetarako baino.
Asto Probetara oso jende gutxi joaten da, eta auzoan bizi diren pertsonak bakarrik kontuan hartzen badira ia inor ez da joaten. Horrek gezurtatu egiten du programazio horrek San Bartolome auzoko auzo-komunitatearen beharrak eta nahiak ordezkatzen dituenik.
Jai Batzordeak, 4 pertsonez osatutako Zuzendaritza Batzordea du 2007az geroztik, eta horietatik 2 bakarrik bizi dira Leioan.
Errealitate horren aurrean, Leioako Udalak une honetan mahai gainean dauka Leioan bizi diren 3.100 pertsona baino gehiagok sinatutako eskaera. Haien ustez, Asto Probak San Bartolome auzoko jaietako programatik kendu behar dira, eta beste jarduera batek ordezkatu behar ditu, denontzako dibertigarria eta animalien sufrimendurik eragiten ez duen jarduera batek.
Beraz, Udalak bere irizpidea aldatu eta bere buruari galdetu ahal dio ea Asto Probak baimentzeak eta diruz laguntzeak herritarren beharrak eta nahiak asetzen laguntzen duen ala ez.
Un Leioa ético y moderno para los próximos 500 años
Quienes obtienen beneficios o se divierten con el sufrimiento de los animales no van a dejar de hacerlo. Corresponde a nuestras instituciones establecer unos criterios éticos para nuestras fiestas, para el uso del dinero público y de los espacios públicos.
Leioa cumple este año 500 años como municipio independiente. Es una oportunidad inmejorable para avanzar hacia una ciudad moderna, de la que todos y todas podamos sentirnos orgullosas. Para ello hay que primar y subvencionar aquellas actividades que nos unan, y dejar de lado aquellas que son éticamente cuestionables.
Hurrengo 500 urteetarako Leioa etiko eta modernoa
Argi dago etekin ekonomikoak lortzen dituztenek edo animalien sufrimenduarekin dibertitzen direnek ez diotela utziko Asto Probak antolatzeari. Gure erakundeei dagokie irizpide etikoak ezartzea gure jaietarako, diru publikoa banatzeko eta espazio publikoak erabiltzeko.
Leioak 500 urte beteko ditu aurten udalerri independente gisa. Aukera ezin hobea da hiri moderno baterantz aurrerapausoa emateko, denok harro sentitzeko moduko herria lortzeko. Horretarako, elkartzen gaituzten jarduerak lehenetsi eta diruz lagundu behar dira, eta alde batera utzi etikoki zalantzagarriak direnak.
Bizkaiko Foru Aldundiak zehapen-jarduerak hasiko ditu 2025eko abuztuaren 22an eta 24an Leioako San Bartolome auzoko jaietan egindako Asto Probetan parte hartu zuten astoen jabeen aurka, animaliak garraiatzeko nahitaezko baimenak izapidetu ez direlako.
Informazioa Aldundiko Nekazaritza Sailak Gardentasun Atariaren bidez emandako erantzunetatik dator, Leioa Animalien Tratu Txarren aurkako plataformak egindako kontsulten ondoren.
Osasun gidarik eta mugimenduen komunikaziorik gabe
Aldundiaren arabera, ez dago inon jasota parte hartu zuten animaliak jatorriari eta osasunari buruzko aginduzko gidarekin eraman zituztenik, abereen mugimenduen berri emateko nahitaezko izapidea.
Nekazaritzako zuzendari nagusiak berak urtarrilaren 20an adierazi zuenez, “Abeltzaintza Zerbitzuan ez da inon ageri parte hartu zuten animalietatik bat ere ez zela eraman jatorriko eta osasuneko gidaren babespean, eta horrek dagozkion zehapen-jarduera administratiboak eragingo ditu”.
Indarrean dagoen araudiaren arabera, animalia bakoitza identifikatuta egon behar da, eta joan-etorriak administrazioan erregistratu behar dira, osasun-kontrolerako eta trazabilitaterako oinarrizko neurri gisa.
Ekidoen Lekualdatze-Txartelik ere ez zuten
Gainera, Foru Aldundiak otsailaren 5ean berretsi zuen asto bakar batek ere ez zuela Ekidoen Lekualdatze-Txartela (TME), kirol ekitaldi edo lehiaketetarako ekidoak lekuz aldatzea ahalbidetzen duen dokumentua.
Irregulartasun horrek esan nahi du Estatuko araudia ez dela betetzen, animalien osasun eta kontrolari dagokionez.
Animalien Osasunari buruzko Legean aurreikusitako zehapenak
Abere mugimenduen berri ez emateak 600 eta 3.000 euro arteko isunak ekar ditzake animali bakoitzeko, eta horiek ohartarazpenean gera litezke aurreko bi urteetan berrerortzea egon ezean, baina zigorra areagotu liteke zehatutako jokabidea errepikatu dela ikusiz gero.
Hori dela eta, Animaliekiko Tratu Txarren Aurkako Leioako taldeak Aldundiari eskatu dio egiazta dezala ea bere astoen mugimenduaren komunikaziorik eza ohikoa izan den zazpi jabe horietan.
2025.ean ez zen Leioan animaliekin harria arrastatzeko beste probarik egon
Plataformak positibotzat jo du, Aldundiaren arabera, 2025ean ez zela baimendu animaliekin harria arrastatzeko beste probarik herrian. Horrek esan nahi du urte osoan ez dela izan idi-probarik egin, lehen noizean behin egiten baitziren Ondizko probalekuan.
Sinadura bilketaren azken txanpa
Animaliekiko Tratu Txarren Aurkako Leioako plataformak sinadurak biltzen jarraitzen du Udalari eskatzeko San Bartolome jaietako egitarautik Asto Probak kendu eta horien ordez animalien sufrimendurik gabeko jarduerak egin ditzala.
Ekimenak udalerrian erroldatutako adineko pertsonen %10aren babesa behar du, 3.000 sinadura inguru. Orain arte 2.600 inguru bildu dira, beraz, prozesua osatu eta proba horiek 2026an errepikatzea saihesteko deia egiten die plataformak herritarrei.
Dagoeneko Herri Ekimena, aurkezteko behar beste sinadurak jaso ditugu Leioako Udalari Asto Probak ordezkatu ditzala eskatzeko.
Mila esker sinatu edo lagundu duzuen guztioi
Irailaren hasieratik mahai asko jarri ditugu kalean Leioan erroldatutako pertsonek San Bartolomeko jaiak animaliekiko errespetuzkoak izateko Herri Ekimena sinatzeko. Sinatu duzuenoi, eskerrik asko!
Sinadurak biltzen lagundu duzuen guztioi ere eskerrik asko, bihotz-bihotzez!!!
Eskerrak lagundu diguten establezimenduei
Laguntzaile izan diren establezimendu hauei ere eskerrak eman nahi dizkiegu:
8.- Kontaktatu gurekin: Martxoaren 27ra arte, jarri gurekin harremanetan leioamaltrato@gmail.com bidez. Baita 711 544 504 telefonoaren bidez ere (Whatsapp eta Telegram eskuragarri) eta jasotzera joango gara.
9.- Martxoaren 27ra arte sinatu online (NANe, B@kQ edo Ziurtagiri Digitala): Sinadurak biltzeko orria PDF formatuan jaitsi hemen klikatuz eta erabili:
Dagoeneko Herri Ekimena, aurkezteko behar beste sinadurak jaso ditugu Leioako Udalari Asto Probak ordezkatu ditzala eskatzeko.
Mila esker sinatu edo lagundu duzuen guztioi
Irailaren hasieratik mahai asko jarri ditugu kalean Leioan erroldatutako pertsonek San Bartolomeko jaiak animaliekiko errespetuzkoak izateko Herri Ekimena sinatzeko. Sinatu duzuenoi, eskerrik asko!
Sinadurak biltzen lagundu duzuen guztioi ere eskerrik asko, bihotz-bihotzez!!!
Eskerrak lagundu diguten establezimenduei
Laguntzaile izan diren establezimendu hauei ere eskerrak eman nahi dizkiegu:
8.- Kontaktatu gurekin: Martxoaren 27ra arte, jarri gurekin harremanetan leioamaltrato@gmail.com bidez. Baita 711 544 504 telefonoaren bidez ere (Whatsapp eta Telegram eskuragarri) eta jasotzera joango gara.
9.- Martxoaren 27ra arte sinatu online (NANe, B@kQ edo Ziurtagiri Digitala): Sinadurak biltzeko orria PDF formatuan jaitsi hemen klikatuz eta erabili:
Leioako animalistek gaur hasiko dute Leioan bizi diren pertsonen sinadura bilketa, Herri Ekimen baten bidez Udalari proposatzeko Asto Probak ordezkatu daitezela sufrimendurik sortzen ez duen jarduera batekin, batasuna eta dibertimendua sortuko duen jarduera, alegia.
Udalak animaliekiko harri-arrastatze probarik ez antolatzea, ez diruz laguntzea, ez baimentzea ere eskatu dute.
Leioan, animaliekin egindako harri-arrastatze probak udalerriko landa-iraganaren isla dira, baina eztabaida sortu dute 2007az geroztik, ATEA (Animalien Tratu Etikoaren aldeko Elkartea) elkartearen salaketa baten ondorioz, Udalak Txopoeta auzoko jai-batzordearekin erabaki baitzuen astoekin edo poniekin proba gehiago ez egitea.
Ondiz eta Santimami auzoek, euren jaietan idi-probak sartzen zituztenak, egiteari utzi zioten 2018 eta 2022an, baina San Bartolome auzoan Asto Probak mantentzen dira, animalistek gogor kritikatzen dituztenak. Azaltzen dutenez, horietan, inoiz 480 kilo baino gehiago pisatzen ez duen asto batek 700 kiloko harri bat mugitu behar du, zenbat eta urrunago eta azkarrago. Horretarako, makilakaden poderioz ikasi ondoren, proba egiten duten bitartean, orgariek 2 makila ere hautsi ditzakete astoaren bizkarrean. Eta hori guztia, jabeak sari bat eskura dezan eskudirutan eta gutxi batzuk diberti daitezen sufritzen ikusiz.
Leioa Animaliekiko Tratu Txarrik EZ taldeko bozeramailea den Ruben Belandiak azaldu duenez, “animaliekin egiten diren arrastatze-probak jaietako programetatik desagerrarazteko eskaera 11.500 sinadurek babestu zuten 2015ean Change.org-en eta 45.000k 2019an. Udalak ez zituen aintzat hartu, Leioan bizi ez diren pertsonek ere sinatzen zutelako. Hori dela eta, Leioan erroldatutako pertsonen paperezko sinadurak biltzeko asmoa geneukan. Baina, Getxoko azken esperientziaren aurrean, non Sokamuturra Ez-ek bildutako udalerriko pertsonen paperezko sinadurak ere ez baitzituen aintzat hartu bere Udalak, Udalbatzak gure eskaerak eztabaidatu eta bozkatu behar izatera behartuko zuen formula bat aukeratu genuen.”
Formula hori Leioako Udalaren Araudi Organikoa eta Herritarren Partaidetzakoaren 131. artikuluan ezarritakoa da. Horren arabera, herritarrek Herri Ekimena gauzatu ahal izango dute, udal-eskumenaren arloko akordio- edo jarduera-proposamenak edo araudi-proiektuak aurkeztuz. Horretarako, adinez nagusi diren eta udalerrian erroldatuta dauden pertsonen % 10aren behar bezala egiaztatutako sinadura bildu behar dituzte. Ekimena Udalaren Osoko Bilkuran eztabaidatu eta bozkatu beharko da.
3.000 sinadura
Eustaten datuen arabera, Leioak 32.448 biztanle zituen 2024. urtearen hasieran, eta horietatik 6.138 0 eta 19 urte bitartekoak ziren. Azken horiek baztertuta, 26.310 adin nagusiko geratuko lirateke gutxienez. Horiei 2024tik izandako hazkundea gehitzen badiegu, baitai 18 edo 19 urte dituztenak ere, gutxienez 3.000 sinadura behar dira ekimena aurkeztu ahal izateko.
Kopuru hori lortzeko, gaurtik aurrera sinadurak biltzeko mahaiak jarriko dituzte herriko hainbat puntutan.
Eskaerak
Hau da Herri Ekimenaren bitartez, Leioako Udalari eskatzen diotena:
1.- Asto Probak batu eta dibertituko gaituen jarduera batekin ordezkatzea, sufrimendurik gabe.
2.- Udalak ez dezala antolatu, ez diezaiola diruz lagundu ezta espazio edo eraikin publikoak erabiltzeko baimenik eman ere bere programan animaliekin harria arrastatzeko probak sartzen dituen inolako festa edo ekitaldiri.
Aurrera egiteko aukera
Leioa Animaliekiko Tratu Txarrik EZ taldeko bozeramailea den Lola Azpitartek azaldu duenez “Herri Ekimen hau sinatzeak San Bartolomen animaliak errespetatuko dituzten jaiak sortzeko aukera ematen digu, guztiok goza ditzagun. Inguruko beste udalerri batzuk animaliekin egindako ikuskizunak ezabatuz egiten dute aurrera, eta Leioak ere egin dezake. Bada garaia elkarrekin Leioa etikoago eta modernoago baterantz aurrera egin dezagun.”
Hori dela eta, Leioan erroldatutako adin nagusiko pertsona guztiei dei egin die bere sinadurarekin Herri Ekimen hau babesteko.
Sinadurak biltzeko kanpainaren kartela
Kartelak orain arte Leioako San Bartolome auzoko jaiak izan direna alderatzen du, asto bati kolpeka ari den gurdigile baten irudiarekin, eta izan litezkeenak, Giza Probak izeneko pertsonekin egindako harri-arrastatzearen irudiarekin, kasu honetan neskak protagonista direla, zehazki Harriti Giza Proba taldearenak.
Leioa contra el Maltrato Animal 