Categorías
Euskara

Asto Probak, Idi Probak eta Kirolaren Euskal Legea

Leioako Animaliekiko Tratu Txarrik EZ taldeko bozeramaleak diren Lola Azpitartek eta Rubén Belandiak El Correo egunkarian argitaratutako iritzi artikulua. 2026/04/25.

Animalien Ongizateari buruzko Euskal Legearen 27. artikuluak debekatu egiten ditu animaliekin egiten diren ikuskizun guztiak, kirolekoak, kulturakoak edo beste edozein motatakoak izan, arautegi propioak dituztenak izan ezik.

Harria animaliekin arrastatzeko probei dagokienez (Asto Probak, Idi Probak eta Zaldi Probak), Euskal Joko eta Kirolen Federazioak (Herri Kirolak) argitaratutako Araudia da proba horiek egiten jarraitzeko aukera ematen duena.

Kirolaren Euskal Legearen 32. artikuluaren arabera, kirol-federazioak erakunde pribatuak dira, eta kirolariak, teknikariak, arbitroak eta epaileak, kirol-erakundeak eta kirol-modalitate bera sustatzen edo praktikatzen duten beste kolektibo batzuk biltzen dituzte.

Kirol-federazioek beren burua antolatzeko duten aukera zabala den arren, Kirolaren Euskal Legeak betebehar oso argiak ezartzen dizkie animaliek parte hartzen duten kirol-probetarako. 26. artikuluak dio kirol-erregelamenduetan nahitaezkotzat jo beharko dela albaitari bat egotea animaliek parte hartzen duten edozein kirol-diziplinatan.

Era berean, esaten du kirol-proba horietan animaliak ezinbesteko elementu direla jarduera hori egiteko, proban parte hartzen duten animalien egoera kirolarien parekoa izango dela tratuari eta dopinari dagokienez.

Kirolaren Euskal Legea 2023ko apirilaren 19an sartu zen indarrean. 1. xedapen iragankorrak gehienez ere 2 urteko epea ematen zien kirol federazioei beren estatutuak eta erregelamenduak egokitzeko. Epea 2025eko apirilean amaitu zen.

Une honetan Herri Kirolen Federazioaren webgunean agertzen den arraste-proben Arautegiak 2025eko urtarrilaren data darama, baina ez du Kirolaren Euskal Legeak ezarritako betebeharretako bat ere betetzen.

  • Ez da sartzen legeak eskatzen duen albaitariaren presentzia.
  • Idiei 5 edo 10 mm-ko akuilu batekin ziztatzeko aukera ematen du. (2.1 eta 2.2 artikuluak)
  • Animaliak jotzen bi makila ere hautsi daitezke (Art. 2.3.b).
  • Sarreta bat erabiltzeko aukera ematen du, metalezko pieza horzduna, asto eta zaldien ‘aurpegi’ hezurraren gainean jartzen dena. (art. 49).
  • Ez du inolako arautegirik ezartzen entrenamenduetarako, non animaliak zirkuko piztiekin egiten zen bezala trebatzen diren.

Praktika horiek animaliei kirolarien antzeko tratua emateko betebeharraren aurka egiten dute. Pertsonak protagonista dituen modalitate bat dagoenez (Giza Probak), antzeko tratua izan behar duenaren erreferentzia begi-bistakoa da.

Jabeek diotenez, euren animaliak eliteko kirolariak dira, nahiz eta behartuta eta makilakadekin egindako entrenamenduek baldintzatuta parte hartu.

Ez dirudi punta zorrotzekin ziztatzea, animalien gainean bi makila apurtzeraino jotzea edo haien aurpegietan metalezko pieza horzdun bat aplikatzea kirolariek jasotzen dituzten tratuen antza izan daitekeenik.

Legearen 9. xedapen gehigarriak urtebeteko epea ematen zion Eusko Jaurlaritzari (2024ko apirila) ikuskapen-plan bat abian jartzeko, lege horretan jasotako aurreikuspenak eraginkortasunez betetzen direla bermatzeko.

Argi dago, 2 urte geroago, Herri Kirolen Federazioari oraindik ez zaiola ikuskapena iritsi. Foru Aldundiek, berriz, Federazioak izendatutako epaile baten presentzia hutsarekin probak baimentzen jarraitzen dute, albaitari profesional bat bertan egotera behartu gabe.

Gure erakundeek legeak bete beharko lituzketela uste dugu, eta kezkaz ikusten dugu aurreko legealdian animalien babesean lortutako aurrerapausoak paper busti bihurtzen ari direla, izan geldotasunaren bidetik, kasu honetan bezala, edo kontrarreforma legegilearen bidez, Haurren Tauromakiaren Legearen kasuan bezala.

Categorías
Euskara

Aldundiak Leioako Asto Probetako astoen jabeak zigortuko ditu garraioan irregulartasunak egiteagatik

Bizkaiko Foru Aldundiak zehapen-jarduerak hasiko ditu 2025eko abuztuaren 22an eta 24an Leioako San Bartolome auzoko jaietan egindako Asto Probetan parte hartu zuten astoen jabeen aurka, animaliak garraiatzeko nahitaezko baimenak izapidetu ez direlako.

Informazioa Aldundiko Nekazaritza Sailak Gardentasun Atariaren bidez emandako erantzunetatik dator, Leioa Animalien Tratu Txarren aurkako plataformak egindako kontsulten ondoren.

Osasun gidarik eta mugimenduen komunikaziorik gabe

Aldundiaren arabera, ez dago inon jasota parte hartu zuten animaliak jatorriari eta osasunari buruzko aginduzko gidarekin eraman zituztenik, abereen mugimenduen berri emateko nahitaezko izapidea.

Nekazaritzako zuzendari nagusiak berak urtarrilaren 20an adierazi zuenez, “Abeltzaintza Zerbitzuan ez da inon ageri parte hartu zuten animalietatik bat ere ez zela eraman jatorriko eta osasuneko gidaren babespean, eta horrek dagozkion zehapen-jarduera administratiboak eragingo ditu”.

Indarrean dagoen araudiaren arabera, animalia bakoitza identifikatuta egon behar da, eta joan-etorriak administrazioan erregistratu behar dira, osasun-kontrolerako eta trazabilitaterako oinarrizko neurri gisa.

Ekidoen Lekualdatze-Txartelik ere ez zuten

Gainera, Foru Aldundiak otsailaren 5ean berretsi zuen asto bakar batek ere ez zuela Ekidoen Lekualdatze-Txartela (TME), kirol ekitaldi edo lehiaketetarako ekidoak lekuz aldatzea ahalbidetzen duen dokumentua.

Irregulartasun horrek esan nahi du Estatuko araudia ez dela betetzen, animalien osasun eta kontrolari dagokionez.

Animalien Osasunari buruzko Legean aurreikusitako zehapenak

Abere mugimenduen berri ez emateak 600 eta 3.000 euro arteko isunak ekar ditzake animali bakoitzeko, eta horiek ohartarazpenean gera litezke aurreko bi urteetan berrerortzea egon ezean, baina zigorra areagotu liteke zehatutako jokabidea errepikatu dela ikusiz gero.

Hori dela eta, Animaliekiko Tratu Txarren Aurkako Leioako taldeak Aldundiari eskatu dio egiazta dezala ea bere astoen mugimenduaren komunikaziorik eza ohikoa izan den zazpi jabe horietan.

2025.ean ez zen Leioan animaliekin harria arrastatzeko beste probarik egon

Plataformak positibotzat jo du, Aldundiaren arabera, 2025ean ez zela baimendu animaliekin harria arrastatzeko beste probarik herrian. Horrek esan nahi du urte osoan ez dela izan idi-probarik egin, lehen noizean behin egiten baitziren Ondizko probalekuan.

Sinadura bilketaren azken txanpa

Animaliekiko Tratu Txarren Aurkako Leioako plataformak sinadurak biltzen jarraitzen du Udalari eskatzeko San Bartolome jaietako egitarautik Asto Probak kendu eta horien ordez animalien sufrimendurik gabeko jarduerak egin ditzala.

Ekimenak udalerrian erroldatutako adineko pertsonen %10aren babesa behar du, 3.000 sinadura inguru. Orain arte 2.600 inguru bildu dira, beraz, prozesua osatu eta proba horiek 2026an errepikatzea saihesteko deia egiten die plataformak herritarrei.

Informazio gehigarria:

Aplikatu beharreko araudia: